از پاشنه آشیل بیمارستانهای گیلان تا دکلهایی که روی یک پایه ایستادهاند! / سقوط دکلهای لخت و معمای کسری ۵۰۰۰ مگاواتی / وقتی دزدان دکل ، شبکه برق را تا مرز «بلکاوت» میبرند!
اسرار امروز. در شرایطی که جنگ ، ناترازی انرژی و شرایط خاص اقتصادی و منطقهای، مدیریت زیرساختهای حیاتی کشور را با چالشهای بیسابقهای روبهرو کرده است، صنعت برق گیلان با جذب ۱۱۳ درصدی اعتبارات، اجرای ۲۴ پروژه حیاتی و سرمایهگذاری نزدیک به ۷ هزار میلیارد تومان (۷ همت)، رکوردی بیسابقه را در توسعه و پایداری شبکه انتقال نیرو به ثبت رساند.
عادل سلیمانی، مدیرعامل شرکت برق منطقهای گیلان، در نشست خبری با اصحاب رسانه با تشریح ابعاد فنی، مالی و چالشهای پیشروی شبکه برق استان در پاسخ به سوال خبرنگار اسرارامروز در خصوص اینکه گیلان روزگاری صادرکننده برق به استانهای همجوار بود. چه شد که امروز با کسری انرزی روبرو است؟ و همچنین در خصوص علل کسری برق، خاموشیهای نوبتی، قطعی برق مراکز درمانی و فرسودگی تجهیزات گفت: تغییرات اقلیمی، افزایش بیسابقه دما و تغییر الگوی مصرف باعث شده تا میزان مصرف از حدود ۱۰۰۰ مگاوات در زمستان، با رشد بیش از دو و نیم برابری به ۲۸۰۰ مگاوات در تابستان برسد. این رشد سالانه ۱۰۰ تا ۱۵۰ مگاواتی که عمدتاً ناشی از گسترش استفاده از کولرهای گازی است، توازن عرضه و تقاضا را برهم زده است.
وی با تاکید بر نقش هدررفت انرژی در ساختمانها افزود: مصرف برق ما از بسیاری از کشورهای منطقه بالاتر است. متاسفانه رعایتنشدن استانداردهای مبحث ۱۹ مقررات ملی ساختمان و وجود پنجرههای قدیمی در منازل، پرت دمایی شدیدی ایجاد میکند. هرچند فرهنگسازی برای تنظیم دما روی ۲۵ درجه ضروری است، اما اصلاح ساختار عایقبندی منازل اثرگذاری پایدارتری دارد.
چالش ساعات پیک مصرف و محدودیت انرژیهای تجدیدپذیر
سلیمانی در پاسخ به گلایه مردم از تداوم قطعیها و فشار خاموشیها در طول روز و ساعات پایانی شب توضیح داد: ورود نیروگاههای خورشیدی در طول روز تا حدودی به جبران کسری کمک میکند، اما با غروب آفتاب، بیش از ۵۰۰۰ مگاوات تولید خورشیدی در سطح کشور از مدار خارج میشود. در مقابل، مصرف سیستمهای سرمایهشی همچنان بالاست و همین فاصله منفی تولید و مصرف، مدیریت شبکه را در اوایل شب با بحران مواجه میسازد.
وی در خصوص موانع توسعه نیروگاههای تجدیدپذیر در گیلان تصریح کرد: به دلیل ارزش بالای زمین، نبود اراضی لمیزرع و ابری بودن هوا، سرمایهگذاران تمایل کمتری به حضور در گیلان دارند. با این حال، حدود ۷۰۰ هکتار زمین در منطقه لوشان شناسایی شده و با ورود مجموعههایی نظیر سیمان خزر و فومنشیمی، گیلان در آینده به یکی از قطبهای انرژی خورشیدی تبدیل خواهد شد.
بیمارستانها؛ خط قرمز شبکه یا قربانی خاموشی؟
در ادامه، یکی از حساسترین محورهای نشست خبری؛ موضوع حساس قطعی برق مراکز درمانی و مخاطرات جانی آن بود .وقتی برق یک خانه قطع میشود، نتیجه ممکن است گرما و نارضایتی باشد؛ اما خاموشی در بیمارستان میتواند پای جان انسانها را وسط بکشد.
مدیرعامل برق منطقهای گیلان با تاکید بر اینکه خطوط تغذیهکننده (فیدرهای) بیمارستانها تا حد ممکن از برنامههای خاموشی مستثنی هستند گفت: اما در صورت قرار گرفتن شبکه در آستانه یک بحران فراگیر، حفظ پایداری کل شبکه اولویت پیدا میکند.
او هشدار داد اگر یک بلکاوت سراسری رخ دهد بین ۸ تا ۲۴ ساعت برای بازگشت شبکه، زمان لازم است؛ به همین دلیل در شرایط بحرانی، اعمال محدودیت برای جلوگیری از فروپاشی گسترده شبکه اجتنابناپذیر است.
اما در این میان یک پرسش جدی نیز مطرح شد:اگر مراکز درمانی و حیاتی برای چنین شرایطی آماده نباشند، مسئولیت اختلال در خدمات حیاتی با چه کسی است؟
مدیرعامل برق منطقهای گیلان گفت تمام مراکز درمانی طبق ضوابط موظف به داشتن ژنراتور اضطراری هستند و باید بتوانند حداقل ۴ ساعت برق مورد نیاز خود را تأمین کنند.
وی همچنین درباره وضعیت پروژه بیمارستان لاکان رشت تاکید کرد: در حوزه زیرساخت و تامین برق بیمارستان لاکان هیچگونه چالش و مشکلی وجود ندارد و شبکه آماده بهرهبرداری است.
پایش ۱۲ هزار دکل و معضل سرقت تجهیزات شبکه
سلیمانی پایداری شبکه برق استان را به دلیل همجوار بودن با استانهای قزوین، مازندران، زنجان، اردبیل و همچنین تبادل انرژی با جمهوری آذربایجان، واجد اهمیت ملی و استراتژیک دانست و به تشریح دلایل حوادث شبکه پرداخت: ما بیش از ۳۰۰۰ کیلومتر شبکه و حدود ۱۲ هزار دکل فوقتوزیع و انتقال در استان داریم. متاسفانه سرقت نبشیها و قطعات آهنی دکلها به یکی از عوامل اصلی سقوط دکلها در زمستان تبدیل شده است. دکلی که سه پایه آن بریده شده، در تابستان به کمک سیمها میایستد، اما با بارش برف سنگین و بارگیری سیمها، دچار شکستگی میشود.
وی اضافه کرد: با اقدامات پیشگیرانه و افزایش سه برابری اعتبارات بهینهسازی، حوادث شبکه به شدت کاهش یافته است. همچنین با شاخهزنی و پاکسازی حریم خطوط از درختان با همکاری استانداری و منابع طبیعی، رویتپذیری شبکه فوقتوزیع استان از ۵ درصد به ۱۰۰ درصد رسید تا حوادث در کوتاهترین زمان ممکن رصد و رفع شوند.
رکوردشکنی در جذب اعتبارات و نقدینگی بدون اتکا به بودجه دولتی
مدیرعامل شرکت برق منطقهای گیلان در پایان با تشریح عملکرد مالی و اجرایی این شرکت گفت: رشد ۶۰ درصدی پروژهها و افزایش تعداد قراردادها از ۱۱۵ به ۱۸۴ فقره، در شرایطی محقق شد که کشور با جنگ و با فشارهای اقتصادی روبهرو بوده است. ما با استفاده از روشهای نوین تامین مالی نظیر انتشار اوراق سلف موازی، اسناد خزانه و تهاتر بدهیها، بیش از ۱۰۰۰ میلیارد تومان (یک همت) منابع مالی خارج از بودجه تکلیفی جذب کردیم.
وی یادآور شد: با تکیه بر این اقدامات، میزان وصول مطالبات شرکت در چهار ماهه نخست سال به ۱۳۸ درصد رسید و ۲۴ پروژه حیاتی برق منطقهای گیلان ظرف هفتههای آینده با حضور مسئولان عالیرتبه کشوری به صورت رسمی به بهرهبرداری خواهد رسید.