اسرار امروز/ ریحانه خوشحال
مدیران «ویترینی»؛ در چنبره بحرانها / کوچ خاموش زمینهای گیلان؛ آیا مدیران مسئلهمحور میتوانند استان را از خطرات زیستمحیطی نجات دهند؟ / کارنامهای که عیار مدیران اتوکشیده را رو میکند / سالهاست که گیلان تاوان یک عارضه مزمن را میدهد:«مدیریتهای گفتاردرمانی و اتوکشیده....
اسرار امروز/ ریحانه خوشحال
مدیران «ویترینی»؛ در چنبره بحرانها / کوچ خاموش زمینهای گیلان؛ آیا مدیران مسئلهمحور میتوانند استان را از خطرات زیستمحیطی نجات دهند؟ / کارنامهای که عیار مدیران اتوکشیده را رو میکند / سالهاست که گیلان تاوان یک عارضه مزمن را میدهد: «مدیریتهای گفتاردرمانی و اتوکشیده....
اختصاصی / اسرار امروز؛ در استان گیلان، جایی که اقتصاد سنتی و طبیعت هنوز در هم تنیدهاند، انتشار آماری تازه از وضعیت اسناد ملکی، توجه بسیاری از فعالان و تحلیلگران محلی را به خود جلب کرده است.
خروج سالانه هزاران هکتار از اراضی زیستمحیطی و ساختمانی گیلان از دست بومیان و نقلوانتقال کلان اسناد ملکی به غیربومیان، دیگر یک شایعه اقتصادی نیست؛ بلکه یک چالش زیستی و مدیریتی عمیق در حاشیه خزر است.
آمارهای اخیر نشان میدهد تنها در سه ماه نخست سال، از میان ۵۰ هزار سند ملکی ثبتشده در استان، ۱۱ هزار سند مستقیماً به نشانیهایی خارج از جغرافیای گیلان ارسال شده است . آماری تأملبرانگیز که پرده از یک «تغییر ساختار خاموش» در مالکیت زیستبوم شمال کشور برمیدارد و نیاز به بازنگری جدی در الگوهای حکمرانی شهری، اقتصادی و منطقهای را بیش از هر زمان دیگری ملموس میکند.
سالهاست که گیلان تاوان یک عارضه مزمن را میدهد: «مدیریتهای گفتاردرمانی و اتوکشیده». استان گیلان در آتش توسعهنیافتگی، زوال اراضی زیستمحیطی و خروج سالانه هزاران سند ملکی به نام غیربومیان میسوزد؛ اما وقتی به صندلیهای تصمیمگیری نگاه میکنیم، غالباً با افرادی مواجه میشویم که تمام هنرشان در بازیهای سیاسی و خطابات بیحاصل خلاصه شده است.
وقتی صحبت از گیلان میشود، تصویر غالب در ذهن ناظران، ترکیبی از موهبتهای طبیعی بینظیر و انباشتی از بحرانهای حلنشده است؛ از ساختوسازهای بیضابطه گرفته تا فشار روزافزون بر اکوسیستم منطقه.
توسعه یک استان را نمیتوان تنها با شمارش پروژههای عمرانی یا افزایش فعالیتهای اقتصادی سنجید؛ آنچه اهمیت دارد، چگونگی پیوند میان ظرفیتهای تولیدی، سرمایهگذاری، گردشگری و نیازهای واقعی جامعه است. در استانی مانند گیلان که اقتصاد آن با کشاورزی، صنعت، گردشگری و محیطزیست گره خورده، شناخت این پیوندها میتواند تصویری روشنتر از فرصتها و چالشهای پیشروی منطقه ارائه دهد.
رمزگشایی از گره توسعه؛ لزوم تلفیق دانش آکادمیک با تجربه میدانی
در ریشه پدیدههایی چون ساختوسازهای بیرویه، فشار بر منابع طبیعی و تغییر کاربریهای بیضابطه، خلأ مدیریتیِ مبتنی بر دانش و فارغ از نگاههای سیاسی کوتهبینانه به چشم میخورد. بررسی الگوهای توسعه نشان میدهد حل چنین گرههای پیچیدهای، نیازمند متفکرانی است که دانش آکادمیک در حوزه مهندسی و مدیریت را با تجربه زیسته در قلب صنایع و خدمات تلفیق کرده باشند.
برای کالبدشکافی دقیقتر این چالشها و دستیابی به تحلیلهای مسئلهمحور، به سراغ دکتر صنم امین، یکی از منتقدان و فعالان اقتصادی-اجتماعی استان رفتیم تا با توجه به تخصص و دانش وی، دیدگاهها و راهکارهای او را پیرامون مسائل مطرحشده جویا شویم.
دکتر صنم امین نیز از جمله کارشناسان و صاحب نظرانی است که بر موضوعات مطرح شده تاکید دارد مدیری با سابقه فعالیت در حوزههای تولید، بازرگانی، خدمات و گردشگری که مسیر تخصصی خود را درمقاطع مهندسی صنایع و مدیریت طی کرده است. کارشناسی ارشد مدیریت کسبوکار (MBA) و دکتری مدیریت کسبوکار (DBA) تنها بخشی از سوابق تحصیلی اوست.
واکاوی دیدگاههای چهرههایی همچون صنم امین که بدنه کارشناسی و اجرایی متفاوتی را از سر گذراندهاند، میتواند زاویه دید تازهای را پیشروی مدیریت شهری و منطقهای بگذارد. در این آشفتهبازارِ کارآمدی، نگاهی به مسیر حرفهای این فعال اجتماعی و اقتصادی که سوابقش از یک حوزه خاص فراتر رفته، قابل تأمل است.
دکتر امین با تأکید بر تخصصگرایی و فاصلهگرفتن از بازیهای سیاسی جناحی میگوید: اتکا به دادههای متقن اقتصادی، حلقههای مفقودهای هستند که استان گیلان برای برپایی دوباره توازن میان توسعه شهری و حفظ سرمایههای طبیعی به آنها نیاز مبرم دارد.
آژیر خطر در مرکز استان؛ خط قرمز صنم امین برای نجات رشت از معضلات زیستمحیطی
حل بحرانهای مزمن زیستمحیطی رشت از جمله آلودگی رودخانهها، معضل فاضلاب و چالش پسماند، نیازمند عبور از اقدامات پراکنده و اتکا به پژوهشهای علمی و کارشناسی است.
صنم امین، با بیان این مطلب بر ضرورت بازآفرینی هویت تاریخی رشت تأکید کرد و هشدار داد که حیف است از این شهر تاریخی تنها نام یک کلانشهر باقی بماند، در حالی که ظرفیتهای ارزشمند آن تحت فشار چالشهای شهری در حال فرسایش است.
این فعال اجتماعی و اقتصادی با اشاره به ضرورت حفظ هویت تاریخی رشت به عنوان یک «باغشهر» اصیل تصریح کرد: «بهعنوان یک گیلانی، بر حفظ اصالت و ریشههای فرهنگی رشت تأکید دارم؛ اما باید توجه داشت که توسعه واقعی صرفاً به معنای گسترش فیزیکی شهر نیست، بلکه زمانی محقق میشود که ارتقای کیفیت زندگی شهروندان، حفاظت از محیط زیست و ایجاد فرصتهای برابر بر پایه تخصصگرایی را به همراه داشته باشد.»
پایان تبعیض محلهای؛ لزوم توزیع عادلانه خدمات و امکانات شهری
امین در ادامه با دست گذاشتن بر اهمیت عدالت شهری و توزیع متوازن امکانات در تمامی نقاط رشت اظهار داشت: «کیفیت دریافت خدمات شهری به هیچ وجه نباید به منطقه سکونت شهروندان وابسته باشد. تمامی آحاد جامعه، فارغ از جغرافیای محلی خود، حق دسترسی به امکانات استاندارد را دارند و اولویتدادن به نیازهای محلات مختلف باید در صدر برنامهریزیهای توسعه شهری قرار گیرد».
شایستهسالاری و توانمندی بهجای خطکشیهای جنسیتی
وی با انتقاد از نگاههای سنتی و جنسیتی در ارزیابی توانمندیهای مدیریتی گفت: «جنسیت نباید خطکش و معیار اصلی سنجش افراد در جامعه باشد. آنچه موفقیت را در مسئولیتهای مختلف تضمین میکند، دانش، تجربه، قدرت تصمیمگیری و توانایی حل مسائل واقعی است؛ از این رو باید فضای نقشآفرینی بر اساس تخصص و شایستهسالاری فارغ از جنسیت برای همگان فراهم شود.»
پایداری اقتصادی از دل بومشناسی؛ نقشه راه بهرهگیری از ثروتهای مغفول گیلان
امین در بخش پایانی سخنان خود با تکیه بر تجربیات اجرایی خویش در حوزههای کارآفرینی، گردشگری و اقتصاد، بر لزوم تقویت زیرساختهای بومی استان تأکید کرد و افزود: «گیلان از موهبتهای طبیعی، فرهنگی و اقتصادی کمنظیری برخوردار است، اما بهرهبرداری درست از این ثروتها نیازمند برنامهریزی جامع و نگاه بلندمدت است.
صیانت از منابع استانی، اشتغالزایی پایدار و به حرکت درآوردن چرخه اقتصادی درون گیلان، ارکان اصلی دستیابی به توسعه پایدار در منطقه محسوب میشوند.»
شایان ذکر است صنم امین که دانشآموخته مهندسی صنایع، کارشناسی ارشد مدیریت و دارای دکتری مدیریت کسبوکار (DBA) است، مسیر حرفهای خود را به یک عرصه محدود نکرده است. نگاهی به کارنامه اجرایی او، از سابقه مدیریت تولید در کارخانه آرنگ البرز تا مدیرعاملی شرکت بازرگانی اکسیر تجارت کاسپین در منطقه آزاد انزلی و مدیرعاملی شرکت هتل تشریفات گیلان، نشان از مواجهه مستقیم او با بخشهای صنعت، تجارت بینالمللی و گردشگری دارد.
ابعاد مدیریت اجرایی او در سطح خدمات عمومی و استانی نیز با هدایت «پارسیپست استان گیلان» و مسئولیت «مدیریت خدمات ویژه شهروندی در قالب طرح ملی خوش» شکل عملیاتیتری به خود گرفته است؛ طرحهایی که مستقیماً با بهبود کیفیت زندگی شهروندان و تسهیل فرآیندهای اداری و خدماتی پیوند دارند.
حضور فعال در زنجیره کلان تصمیمسازی و سرمایهگذاری
بخش مهمی از سوابق صنم امین در حوزه سیاستگذاری و مشاوره توسعه منطقهای تعریف میشود. حضور بهعنوان عضو کمیسیون کارآفرینی و استارتاپ اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی استان گیلان، ارائه خدمات مشاوره امور اقتصادی و بازاریابی به شورای اسلامی استان گیلان (دوره پنجم)، شهرداری لنگرود و شرکت توسعه گردشگری استان گیلان (از سال ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۹)، در کنار عضویت و فعالیت بهعنوان کارشناس اقتصادی شورای عالی سرمایهگذاری، نشاندهنده اشراف او بر گلوگاههای جذب سرمایه و هدایت منابع مالی در استان است.
تنوع فعالیتهای او حتی عرصههای فرهنگی، ورزشی و آکادمیک را نیز پوشش داده است؛ از دبیری اجرایی و برگزاری نمایشگاه صنایعدستی منطقه آزاد انزلی (۱۳۹۳) و ریاست هیأت قایقرانی لنگرود (۱۳۹۷) گرفته تا ارائه اولین مقاله علمی کشور در زمینه «گردشگری چای»، تدریس در دانشگاه در رشتههای مدیریت و منابع انسانی، و برگزاری کارگاههای مدیریتی برای سازمانها و ادارات را در کارنامه خود دارد.
سخن آخر؛ وقت سنجش عیار واقعی مدیریت با محک کارنامه و عمل است
چالش امروز گیلان، کمبود آییننامه و همایش نیست؛ چالش امروز کمبود نگاه تخصصی و مدیرانی است که زبان اقتصاد، کارآفرینی و حفاظت از اکوسیستم منطقه را بفهمند. وقتی صنم امین از خروج ۵۰ هزار سند ملکی و تاراج ۱۱ هزار سند به خارج از استان هشدار میدهد، یک زنگ خطر جدی به صدا درمیآید. گیلان بیش از هر زمان دیگری به مدیرانی محتاج است که از پیله جناحبازی خارج شده و کارآمدی را با کارنامه ثبتشده و تخصصی به رخ بکشند.